Điều Trị Ung Thư Thực Quản Bằng Xạ Trị / Top 9 # Xem Nhiều Nhất & Mới Nhất 2/2023 # Top View | Sept.edu.vn

Điều Trị Ung Thư Thực Quản Bằng Xạ Trị

Xạ trị là phương pháp chuyên dùng trong điều trị ung thư nói chung và ung thư thực quản nói riêng. Ung thư thực quản là bệnh lý u ác tính xuất hiện trong ống thực quản, thường gặp nhất ở nam giới, có tiên lượng bệnh xấu, dù đã có nhiều tiến bộ vượt bậc trong phẫu thuật và tia xạ, song kết quả điều trị khả quan vẫn còn khá thấp. Xạ trị là gì?

Xạ trị là phương pháp điều trị bệnh tại chỗ, được ứng dụng phổ biến trong điều trị ung thư. Ưu điểm của nó là đơn giản, nhanh chóng, chi phí ít. Song, hạn chế lớn nhất của xạ trị là gây ra nhiều biến chứng cho người bệnh.

Xạ trị bao gồm 2 phương pháp:

– Xạ trị trong: đó là đưa cấy các chất phóng xạ vào bên trong cơ thể người bệnh.

– Xạ trị bằng máy: là điều trị bên ngoài bằng cách phóng tia xạ vào người bệnh.

Trong thời gian xạ trị, bệnh nhân cần nằm viện ít nhất 1 tuần và được cách ly không cho người nhà thăm viếng.

Điều trị ung thư thực quản bằng xạ trị

Xạ trị thường được áp dụng cho bệnh nhân ung thư thực quản giai đoạn đầu hoặc những người từ chối điều trị phẫu thuật. Theo các bác sĩ chuyên khoa, đây là phương pháo dùng để hỗ trợ nhằm ngăn ngừa sự xâm lấn và phát triển của các tế bào ung thư, giúp bệnh nhân kéo dài sự sống.

1. Lập kế hoạch và tính tổng liều xạ

Tia xạ ung thư thực quản 1/3 trên, tương đối nông nên dùng máy xạ Coban 60.

Tia xạ 1/3 giữa và 1/3 dưới nằm sâu trong lồng ngực nên dùng máy gia tốc thẳng 10-25MV.

Sau khi đánh dấu hạt chì trên thành ngực thì tiến hành đánh giá mức độ lan rộng của khối u bằng cách chụp CT, chụp thực quản cản quang.

Mô phỏng khối u theo không gian 3 chiều, sau đó xác định chiều tối đa về bề ngang, bề dọc và bề dày của khối u. Xác định bia và khối lượng vật chất cần để chiếu xạ.

Sử dụng tia xạ đơn thuần, triệt căn liều 60Gy chỉ định trong điều trị ung thư thực quản 1/3 trên thường là ung thư biểu bì mô vảy.

Đoạn 1/3 dưới và 1/3 giữa, xếp loại T1, T2 N0, Mo nếu điều kiện không cho phép để tiến hành phẫu thuật hoặc bệnh nhân từ chối phẫu thuật có thể dùng tia xạ triệt căn.

Tia xạ đơn thuần dùng sau mổ chỉ được chỉ định trong trường hợp đã cắt thực quản nhưng vẫn còn sót lại u.

Tổng liều tia cho mỗi lần tối thiểu là 40Gy. Trường hợp có di căn hạch sang bộ phận khác sẽ phối hợp xạ trị và hóa trị để hỗ trợ sau mổ.

Tia xạ không triệt căn chỉ được chỉ định trong giai đoạn IV có T4 No Mo, giai đoạn này về cơ bản là điều trị triệu chứng nhưng chỉ áp dụng cho người có thể trạng tốt, không mắc bệnh nội khoa nặng, trong quá trình điều trị có thể thăm dò phối hợp tia xạ ở trung thất với hóa chất toàn thân để giúp bệnh nhân kéo dài thêm sự sống.

2. Tư thế của người bệnh, trường chiếu, phân liều

Đặt bệnh nhân nằm ngửa, xác định trục thực quản bằng phim chụp có cản quang. Diện tích trường chiếu xạ trong khoảng 5 x 16cm. Có thể thiết kế nhiều trường chiếu bằng nhiều kỹ thuật khác nhau, phối hợp nhiều kỹ thuật trường chiếu với nhau để đạt được đủ liều xạ trị và hạn chế tối đa biến chứng có thể xảy ra.

Tia phân liều khoảng 0,6Gy/ lần, mỗi tuần 5 lần. Trường chiếu ngực ở bên trái và bên phải, tia phân liều khoảng 0,4Gy cho mỗi lần, mỗi tuần 5 lần.

3. Phòng và điều trị biến chứng do xạ trị

Tủy sống, phổi, tim là những bộ phận cần được che chắn và bảo vệ trong lúc tiến hành xạ trị ung thư thực quản. Liều xạ tối đa vào các bộ phận này không được vượt quá 40Gy.

Chăm sóc và theo dõi bệnh nhân về chế độ dinh dưỡng, giúp bệnh nhân kiểm soát cân nặng, Từ tuần thứ 4 trở đi sẽ có viêm thực quản do xạ trị, do đó phải ngừng điều trị trong khoảng 1 tuần và dùng thuốc để giảm bớt các triệu chứng, Tia máy Coban có thể gây biến chứng viêm phổi, trong khi dùng máy gia tốc sẽ ít gây biến chứng hơn.

Điều Trị Ung Thư Thực Quản Bằng Xạ Trị Được Chỉ Định Khi Nào?

Với sự phát triển của y học hiện nay có rất nhiều phương pháp khác nhau trong điều trị ung thư thực quản để nhằm tiêu diệt tế bào ung thư, trong đó có xạ trị.

1. Điều trị ung thực thực quản?

Ung thư biểu mô tuyến bắt đầu từ tế bào của các tuyến tiết chất nhầy trong thực quản, thường xuất hiện ở phần dưới của thực quản.

Ung thư biểu mô vảy thường xảy ra ở khu vực 1/3 trên và 1/3 giữa thực quản. Ung thư thực quản ở biểu mô vảy là loại phổ biến nhất trên thế giới.

Theo thống kê, ung thư thực quản thường gặp ở người cao tuổi trên 50. Biểu hiện lâm sàng đầu tiên người bệnh dễ nhận biết nhất thường là nuốt nghẹn tăng dần, có thể kèm theo trớ, nôn ngay sau ăn. Khối u phát triển đến kích thước lớn chèn ép cơ quan xung quanh gây đau sau xương ức, khó thở, khàn tiếng, ho ra máu. Khi phát hiện ở giai đoạn cuối, bệnh nhân thường biểu hiện sút cân, khô và sạm da, suy kiệt.

1.1 Chẩn đoán cận lâm sàng ung thư thực quản

Chẩn đoán cận lâm sàng ung thư thực quản gồm:

Chụp cắt lớp ngực – bụng: đánh giá xâm lấn của u, tình trạng di căn hạch và di căn xa.

Chỉ định siêu âm nội soi thực quản giúp phân biệt các tổn thương giai đoạn sớm và sinh thiết hạch trung thất, ổ bụng

Chỉ định nội soi khí quản đánh giá sự xâm lấn khí – phế quản của tế bào ung thư.

Chụp PET/CT với F18 -FDG nhằm hỗ trợ đánh giá giai đoạn, đánh giá đáp ứng sau điều trị và phát hiện tái phát.

1.2 Phân loại giai đoạn ung thư thực quản

Giai đoạn 0: Ung thư tại chỗ.

Giai đoạn I: Tế bào ung thư chưa xâm lấn lớp cơ.

Giai đoạn II: Tế bào ung thư đã xâm lấn lớp cơ hoặc mô liên kết ngoài thực quản.

Giai đoạn III: Tế bào ung thư xâm lấn các cơ quan xung quanh thực quản hoặc di căn hạch.

Giai đoạn IV: Di căn xa

2. Cần hiểu đúng về điều trị ung thư thực quản bằng xạ trị

Điều trị ung thư thực quản bằng xạ trị là phương pháp sử dụng những tia có năng lượng cao để tiêu diệt tế bào ung thư, chỉ tác động lên các tế bào ở vùng điều trị.

Xạ trị ung thư có thể thực hiện trước phẫu thuật để tiêu diệt và thu nhỏ khối u hoặc cũng có thể thực hiện sau phẫu trị để tiêu diệt triệt để những tế bào ác tính còn sót lại sau khi phẫu thuật.

Trong những trường hợp kích thước và vị trí của khối u gây khó khăn cho việc phẫu thuật hoặc tình trạng bệnh nhân không thực hiện điều trị phẫu thuật thì xạ trị được áp dụng.

Hiện nay, xạ trị ung thư thực quản có 2 loại thường được sử dụng trong điều trị đó là: Liệu pháp xạ trị ngoài, liệu pháp xạ trị bên trong.

2.1 Liệu pháp xạ trị chùm tia ngoài

Liệu pháp xạ trị chùm tia ngoài được tiến hành gần tương tự như phương pháp chụp X – quang và sử dụng phổ biến cho những người bị ung thư thực quản. Thông thường thời gian xạ trị kéo dài từ vài ngày đến vài tuần.

2.2 Liệu pháp xạ trị bên trong

Với liệu pháp xạ trị bên trong, bác sĩ sẽ đưa ống nội soi dài xuống cổ họng gần vị trí của tế bào ung thư. Khi đó khoảng cách di chuyển của bức xạ ngắn hơn, nên ít ảnh hưởng tới các mô bình thường xung quanh. Liệu pháp xạ trị ung thư bên trong được chia thành 2 dạng:

Liệu pháp xạ trị ung thư liều cao (HDR) là phương pháp đưa chất phóng xạ với liều cao gần khối u trong vài phút mỗi lần.

Liệu pháp xạ trị ung thư liều thấp (LDR) là sử dụng phóng xạ nồng độ thấp hơn được đặt gần khối u trong thời gian dài hơn (1 hoặc 2 ngày) cho mỗi lần điều trị.

Xạ trị ung thư có thể được sử dụng đơn độc hoặc kết hợp với hóa trị liệu để làm phương pháp điều trị ban đầu thay cho phẫu thuật, đặc biệt là đối với người bệnh có kích thước hoặc vị trí của khối u khiến cho việc phẫu thuật khó khăn. Bác sĩ có thể xây dựng pháp đồ trị liệu kết hợp chiếu xạ với hóa trị liệu để làm co khối u trước khi phẫu thuật.

Xạ trị vẫn là phương pháp được lựa chọn giúp bệnh nhân giảm đau và dễ nuốt hơn trong trường hợp khối u ung thư thực quản không thể cắt bỏ hoàn toàn bằng phẫu thuật.

3. Khi nào chỉ định điều trị ung thư thực quản bằng xạ trị ?

So với các phương pháp điều trị ung thư thực quản khác, ưu điểm của xạ trị nhằm tiêu diệt tế bào ung thư, tuy nhiên phương pháp này lại không tránh khỏi tác động lên tế bào lành tính. Vì vậy, không phải người bệnh mắc ung thư thực quản nào cũng được chỉ định xạ trị, mà thông thường bác sĩ sẽ chỉ định phương pháp này nếu:

Người mắc ung thư thực quản có sức khỏe kém, không có sức chịu đựng tốt hoặc người bệnh không muốn tiến hành phẫu thuật.

Khối u của người bệnh đã phát triển quá lớn gây khó khăn cho quá trình phẫu thuật. Khi đó, người bệnh sẽ được chỉ định xạ trị ung thư để từ đó ca phẫu thuật được thực hiện dễ dàng, nhanh chóng và ít gây đau đớn.

Ngoài ra, xạ trị ung thư thực quản dùng để hỗ trợ trước phẫu thuật nhằm thu nhỏ lại kích thước hoặc sau phẫu thuật loại bỏ những tế bào ung thư còn sót lại.

Mọi thắc mắc cần được bác sĩ chuyên khoa giải đáp cũng như quý khách hàng có nhu cầu khám và điều trị tại Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec, Nếu có nhu cầu tư vấn và thăm khám tại các Bệnh viện thuộc hệ thống Y tế trên toàn quốc, Quý khách vui lòng đặt lịch trên website để được phục vụ tốt nhất.

Để được tư vấn trực tiếp, Quý Khách vui lòng bấm số HOTLINE hoặc đăng ký trực tuyến TẠI ĐÂY.

Hội Thảo Khoa Học “Điều Trị Xạ Trị Trong Ung Thư Thực Quản”

Chiều ngày 12/03/2020 tại Hội trường 3 – Bệnh viện Ung bướu Nghệ An đã tổ chức Hội thảo khoa học “Điều trị xạ trị trong Ung thư Thực quản”.

Chủ trì Hội thảo là chúng tôi Nguyễn Viết Bình – Phó Giám đốc Bệnh viện Ung bướu Nghệ An, cùng tham dự có các bác sỹ, dược sỹ đại học trong toàn viện. Về phía Bệnh viện K có sự tham dự của chúng tôi Võ Văn Xuân – Trưởng khoa Xạ 5, Bệnh viện K là báo cáo viên, và các chuyên gia cùng đoàn.

Ung thư thực quản là bệnh ung thư mà khối u ác tính xuất phát từ các tế bào biểu mô của thực quản. Đây là bệnh lý ác tính đứng thứ tư về mức độ phổ biến tại Việt Nam, chỉ sau các ung thư tiêu hóa gồm ung thư dạ dày, ung thư gan và ung thư đại trực tràng.

Điều trị ung thư thực quản bằng xạ trị là phương pháp chỉ tác động lên các tế bào ở vùng điều trị. Xạ trị có thể thực hiện trước phẫu trị để tiêu diệt và thu nhỏ khối u hoặc cũng có thể thực hiện sau phẫu trị để tiêu diệt những tế bào ác tính còn sót lại sau khi phẫu thuật.

Thời gian qua, Bệnh viện Ung bướu Nghệ An đã triển khai kỹ thuật xạ trị trên 2 hệ thống xạ trị gia tốc hiện đại tại Trung tâm xạ trị và y học hạt nhân. Đến nay, bệnh viện đã thực hiện xạ trị cho hơn 10.000 lượt bệnh nhân xạ trị an toàn.

Với bài báo cáo tham luận “Điều trị xạ trị trong Ung thư Thực quản” của chúng tôi Võ Văn Xuân – Trưởng khoa Xạ 5, Bệnh viện K, hội thảo lần này nhằm mục tiêu chia sẻ kinh nghiệm, cập nhật các tiến bộ, đồng thời tạo cơ hội học tập, chia sẻ một cách toàn diện các nội dung về điều trị xạ trị trong ung thư thực quản cho các y bác sỹ tại Bệnh viện Ung bướu Nghệ An..

Những Triển Vọng Mới Trong Xạ Trị Ung Thư Thực Quản

Xạ trị ung thư thực quản

1. Xạ trị ung thư thực quản là gì?

Việc ứng dụng trị xạ ung thư thực quản trong chữa trị căn bệnh này dựa trên khả năng đâm xuyên tốt và phá hủy các tế bào ung thư của các tia mang năng lượng cao. Để nâng cao hiệu quả điều trị cho người bệnh thì xạ trị ung thư thực quản có thể kết hợp với các phương pháp điều trị khác, chẳng hạn như hóa trị hoặc phẫu thuật.

Có 2 loại xạ trị ung thư thực quản thường được sử dụng trong điều trị đó là: xạ trị chùm tia ngoài, liệu pháp xạ trị bên trong:

1.1. Liệu pháp xạ trị chùm tia ngoài

Liệu pháp xạ trị chùm tia ngoài được tiến hành gần tương tự như phương pháp chụp X-quang và sử dụng thường xuyên nhất cho những người bị ung thư thực quản. Thông thường cần thực hiện kéo dài từ vài ngày đến vài tuần.

1.2. Liệu pháp xạ trị bên trong

Bác sỹ sẽ đưa ống nội soi dài xuống cổ họng gần vị trí của tế bào ung thư. Khi đó bức xạ chỉ di chuyển khoảng cách ngắn, nên ít ảnh hưởng tới các mô bình thường xung quanh. Liệu pháp xạ trị bên trong được chia thành 2 dạng:

Liệu pháp xạ trị liều cao (HDR): đưa chất phóng xạ với liều cao gần khối u trong vài phút mỗi lần.

Liệu pháp xạ trị liều thấp (LDR): liều phóng xạ thấp hơn được đặt gần khối u trong thời gian dài hơn (1 hoặc 2 ngày) cho mỗi lần điều trị.

2. Xạ trị ung thư thực quản được chỉ định khi nào?

Những tia xạ trị có sức công phá lớn đối với các tế bào ung thư nhưng nó cũng không chừa bỏ những tế bào lành tính. Vì vậy, không phải người bệnh ung thư thực quản nào cũng cần đến phương pháp điều trị này, mà thông thường bác sĩ sẽ chỉ định cho bạn phương pháp này nếu:

Bạn có sức khỏe kém, không có sức chịu đựng tốt hoặc bạn không muốn tiến hành phẫu thuật.

Kích thước của khối u của bạn quá lớn gây khó khăn cho quá trình phẫu thuật. Khi đó, bạn sẽ cần xạ trị để thu nhỏ lại kích thước ấy, từ đó ca phẫu thuật của bạn sẽ trở nên dễ dàng, nhanh chóng và ít bị đau đớn hơn.

Ngoài ra, xạ trị ung thư thực quản còn dùng để hỗ trợ sau phẫu thuật loại bỏ khối u nhằm tiêu diệt những tế bào ung thư còn sót lại sau khi mổ.

Xạ trị ung thư thực quản sẽ là trợ thủ đắc lực trong điều trị khối u di căn, giảm nhẹ các triệu chứng nặng nề của ung thư trong giai đoạn này như: chảy máu, khó nuốt, đau…

Nhiều bạn tỏ ra lo lắng khi nhận được chỉ định xạ trị của bác sĩ nhưng xạ trị không có nghĩa là tình trạng bệnh của bạn đang trở nên tồi tệ hơn. Đó chỉ là cách bác sĩ kết hợp các phương pháp điều trị khác để tạo nên được hiệu quả điều trị tối ưu, đồng thời hạn chế tối đa các tác dụng phụ mà chúng mang lại.

Xạ trị thực quản được tiến hành khi nào?

3. Những bước tiến mới trong Xạ trị ung thư thực quản

Những bước tiến mới trong xạ trị ung thư thực quản hứa hẹn sẽ mang lại nhiều kết quả thành công hơn nữa trong điều trị, tiếp thêm sức mạnh cho các bệnh nhân ung thư trên hành trình đấu tranh chiến thắng căn bệnh này. Thêm vào đó, sự cải tiến này có thể đưa chúng ta chạm tới những bước gần hơn trong quá trình nghiên cứu tiêu diệt tế bào ung thư. Những sự thay đổi quan trọng trong xạ trị ung thư thực quản có thể kể đến như:

3.1. Liệu pháp xạ trị 3 chiều liều cao

Nếu như trước đây, với phương pháp xạ trị ung thư thực quản thông thường sẽ gây ra tác động tới phổi và tim, có thể dẫn đến độc tính cấp tính như viêm phổi phóng xạ, nhiễm trùng tim. Do đó, sẽ thật tuyệt vời nếu như chúng ta tìm được giải pháp chữa trị ung thư mà ít gây tác dụng phụ hay những ảnh hưởng tới các mô cơ quan lân cận bình thường khác. Giờ đây, liệu pháp xạ trị 3 chiều liều cao sẽ giải quyết vấn đề này.

Liệu pháp xạ trị liều cao 3 chiều sẽ giúp các bác sỹ xác định chính xác vị trí khối u thực quản để chiếu tia xạ hơn những phương pháp thông thường. Bên cạnh đó, đây là liệu pháp xạ trị có thể điều chỉnh được cường độ và có thể tăng liều lượng cao tại vị trí đích – tế bào ung thư mà không gây ảnh hưởng tới các mô bình thường lân cận.

Chính vì các lý do này mà hiệu quả điều trị được nâng cao hơn và còn tiết kiệm được thời gian điều trị cho bệnh nhân.

3.2. Liệu pháp chùm tia proton (PBT)

So với phương pháp xạ trị vẫn hay dùng với tia X thì các hạt proton có sự đâm xuyên tốt hơn, thích hợp cho điều trị với các khối u có độ sâu nhất định, cho phép tập trung được năng lượng tại vị trí khối u cao hơn.

Liệu pháp xạ trị proton đang ngày càng được xem xét để áp dụng cho bệnh nhân ung thư thực quản trong những năm gần đây do những ưu điểm vượt trội giúp giảm tổn thương lên tim và phổi – những cơ quan xung quanh, gần với vị trí thực quản.

Bên cạnh những lợi ích tuyệt vời đem lại cho bệnh nhân ung thư thực quản, phương pháp này cũng có điểm hạn chế như giá thành còn khá cao, chưa phù hợp với điều kiện kinh tế của nhiều bệnh nhân.

4. Chi phí xạ trị ung thư thực quản

Chí phí xạ trị ung thư thực quản dường như là một trong những vấn đề khá đau đầu đối với bản thân người bệnh, gia đình và cả bác sỹ, nhân viên y tế. Nhìn chung, chi phí xạ trị ung thư thực quản phụ thuộc vào nhiều yếu tố như:

Loại thiết bị dùng để xạ trị, liều xạ trị: xạ trị liều cao có giá rất cao so với xạ trị liều thấp, bên cạnh đó thiết bị dùng để xạ trị càng hiện đại thì chi phí phải bỏ ra là không nhỏ.

Bệnh viện tiến hành xạ trị: các bệnh công lập thường có giá “mềm” hơn so với các bệnh viện tự nhân.

Xạ trị áp sát liều cao tại thực quản (1 lần điều trị): 5.021.000 đồng.

Xạ trị áp sát liều thấp (1 lần điều trị): 1.355.000 đồng.

Xạ trị bằng máy gia tốc tuyến tính (01 ngày xạ trị): 500.000 đồng.

Ngoài ra, nâng cao thể trạng sức khỏe, tăng khả năng chống chọi lại với căn bệnh ung thư thực quản cũng là cách giúp bạn tiết kiệm chi phí trong điều trị ung thư thực quản như:

Duy trì chế độ dinh dưỡng hợp lý, nên ăn nhiều rau xanh để cung cấp đủ năng lượng cho cơ thể.

Sử dụng các sản phẩm hỗ trợ như King Fucoidan & Agaricus